İspanya Başbakanı Pedro Sanchez, parlamentoda iki kritik konut düzenlemesinin reddedilmesi ve artan toplumsal baskıların ardından meclisi feshederek 29 Kasım’da erken genel seçime gitme kararı aldı. Karar, hükümetin kırılgan parlamento desteği ve sokak protestolarıyla derinleşen 72 saatlik yoğun siyasi krizin ardından kamuoyuna duyuruldu.
Başbakan Sanchez, 5 Ekim Pazartesi günü yaptığı açıklamada meclisin feshedilme sürecine girdiğini ilan etti. Siyasi krizin merkezinde, 2 Ekim Cuma günü Temsilciler Kongresi’nde hükümetin hazırladığı iki acil konut kararnamesinin oylamada düşmesi yer alıyor.
Konut Krizi ve Toplumsal Tepkiler
Ülkede ortalama kiraların son 10 yılda iki katına çıkması, barınma meselesini İspanya gündeminin ana maddesi haline getirdi. Madrid’de 87 yaşındaki Maricarmen Abascal’ın tahliye edilmesiyle tırmanan öfke, kısa sürede kitlesel eylemlere dönüştü.
Hükümetin kırılgan kiracıların tahliyelerini 2030 yılına dek durdurmayı ve kira artışlarını sınırlandırmayı hedefleyen yasa tasarısı meclis engeline takıldı. Oylamanın ertesinde Reuters verilerine göre yaklaşık 50 şehirde gösteriler düzenlenirken, Madrid’deki yürüyüşe 70 bin yurttaş katıldı.
Meclis Aritmetiği ve Oylama Yenilgisi
Sosyalist İşçi Partisi (PSOE) ile sol ittifak Sumar ortaklığı, 350 sandalyeli Temsilciler Kongresi’nde sadece 147 vekille azınlıkta bulunuyordu. 2023 yılından bu yana bütçe yasasını dahi geçiremeyen koalisyon, yasama desteğinde bölgesel partilere bağımlı kaldı.
Olağanüstü toplanan mecliste ilk konut düzenlemesi 172’ye karşı 178, ikinci düzenleme ise 166’ya karşı 184 oyla reddedildi. Muhalefetteki Halk Partisi (PP) ve Vox’un yanı sıra hükümetin dışarıdan desteğine ihtiyaç duyduğu Katalan ayrılıkçı Junts partisinin de ret oyu vermesi hükümetin çoğunluk desteğini fiilen yitirdiğini belgeledi.
Erken Seçim Kararının Arka Planı
Yenilginin ardından PSOE yöneticileri ve kurmaylarıyla hafta sonu acil temaslar yürüten Sanchez, pazar gecesi erken seçim rotasını kesinleştirdi. Süreci yalnızca konut oylaması değil; parti çevresindeki yolsuzluk iddiaları ve Ceuta’daki göç hareketliliği gibi biriken diğer siyasi baskılar da şekillendirdi.
İspanya Kralı VI. Felipe ile görüşerek Bakanlar Kurulu toplantısını gerçekleştiren Başbakan Sanchez, seçmenin iradesine yeniden başvurulacağını bildirdi:
İçinde bulunulan yasama döneminin kolay olmadığını belirten Sanchez, parlamentonun iki kanadının feshedileceğini ve 29 Kasım Pazar günü erken genel seçim yapılacağını açıkladı.
