E-ticaret sitelerinden alışveriş yapan tüketiciler, mevcut sipariş verileri kullanılarak sistem dışı IBAN veya sahte bağlantılar üzerinden para transferine yönlendiriliyor. Gerçek sipariş detaylarıyla güven kazanan dolandırıcılara karşı yurttaşların tüm süreçleri yalnızca resmi uygulama ve internet siteleri üzerinden tamamlaması gerektiği bildirildi.
İnternet üzerinden gerçekleştirilen alışverişlerin ardından alıcılara ulaşan şüpheliler, siparişte aksaklık çıktığı ya da fiyatlandırma hatası yapıldığı iddiasıyla ek ödeme talep ediyor. İletişim kuran kişilerin alışverişe dair somut detaylara hakim olması mağdurlarda yanıltıcı bir güven hissi yaratıyor.
Tüketici Konfederasyonu Siber Güvenlik Komisyonu Başkanı Muharrem Baki, geçmişte sosyal medya satışlarında sıkça başvurulan IBAN transferi yönteminin günümüzde e-ticaret süreçlerine uyarlandığını aktardı. Baki, dolandırıcıların tüketicilerin kişisel verilerine erişerek planlarını devreye soktuğunu belirterek şu ifadeleri kullandı:
“Siparişinizde sorun oluştu, ürünün fiyatı yanlış girildi veya siparişin devam etmesi için aradaki farkı ödemeniz gerekiyor gibi gerekçelerle asıl amaç tüketicilerin platform dışına çıkarılarak kendi hesaplarına para göndermelerini sağlamak. Peki buna inanan, mağdur olan vatandaşlar neden böyle bir duruma maruz kalıyor? Çünkü bir güven oluşuyor, platformun gerçekten yaptığınız alışverişi bildiğini düşünüyorsunuz. Ancak platform dışından da kötü niyetli kişiler sizin bilgilerinize, kişisel verilerinize ulaştığı takdirde bu gibi problemler oluşabiliyor. Vatandaşlara ‘bilmediğiniz yerlerden uygulamalar indirmeyin’ veya ‘telefonunuza gelen SMS’lerdeki linklere tıklamayın’ diyoruz. Çünkü telefonlarınıza gelen sahte yazılımlarla aslında bu gibi bilgiler dışarıya aktarılıyor olabilir. Kişisel veriler de müşteri bilgisinin güvenliği açısından değerlendirilmesi gereken önemli bir konu.”
Kopya Siteler ve Sahte Ödeme Kanalları
Kullanıcıların karşılaştığı ek ödeme taleplerini öncelikle alışveriş yaptıkları resmi uygulama veya web sitesinden teyit etmeleri gerektiği kaydedildi. Güvenli ödeme sistemlerinin adını taklit eden sahte arayüzlerin oluşturulduğuna işaret eden Baki, sözlerini şöyle sürdürdü:
“Bazı platformlara özel ödeme yöntemlerinin isimleriyle sahte internet siteleri oluşturularak bu siteler üzerinden ödeme yapmanız sağlanıyor. Siz gerçekten platformda olduğunuzu zannediyorsunuz ancak dolandırıcıların oluşturduğu sahte, kopya sitenin içinde olabilirsiniz. Burada SMS, WhatsApp, telefon veya e-posta yoluyla gönderilen IBAN veya ödeme bağlantılarına karşı çok temkinli olmalıyız. IBAN’a para göndermesek bile tıkladığımız link üzerinden kart bilgilerimizi girerek ödeme yapabiliriz. Onun da aslında IBAN’a para göndermekten hiçbir fark yok.”
Yetkililer, kendileriyle irtibat kuran şahısların resmi temsilci olup olmadığının mutlaka doğrulanması gerektiğinin altını çiziyor. Şüpheli durumlarda para aktarımı yapılmaması gerektiğini vurgulayan Baki, şu değerlendirmede bulundu:
“IBAN’ı paylaşan kişinin gerçekten platform çalışanı olup olmadığı da resmi kanallarla doğrulanmalı, şüphe varsa ödeme yapılmamalı. Kesinlikle her an dolandırılacakmış gibi şüpheyle yaklaşmalıyız. Platformun dışına çıktığımız her takdirde sorumluluk bize aittir. Dolandırıcılıkta en önemli savunma mekanizması da tüketicinin kendisinden istenen işlemi gerçekleştirmeden önce bir an durup kaynağını doğrulaması. Dolandırıcılar sosyal mühendislik yapıyorlar. Sizi anlık olarak düşünmeden karar almaya sevk ediyorlar. Panik yaratmak istiyorlar ve böylece düşünmeden yanlış işler yapmanızı, cebinizdeki paranızı kaybetmenize sebep olmaya çalışıyorlar”
